စိတ်ဒဏ်ရာ အကြောင်း
စိတ်ဒဏ်ရာရစေသော အတွေ့အကြုံအပြီးတွင် မလိုလားဘဲ ပြန်ပေါ်လာသော အမှတ်တရများ၊ အိပ်မက်ဆိုးများ၊ အလွန်အမင်း သတိထားနေခြင်း သို့မဟုတ် သတိရစေသည့်အရာများကို ရှောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်လေ့ရှိပါသည်။ ၎င်းတို့ ဆက်ရှိနေပါက EMDR သို့မဟုတ် စိတ်ဒဏ်ရာကို အာရုံစိုက်သော CBT ကဲ့သို့ ကုထုံးများက ကူညီနိုင်ပါသည်။ စိတ်ဒဏ်ရာဆိုင်ရာ အထူးသင်တန်းဆင်းထားသော ကျွမ်းကျင်သူကို ရှာပါ။
စိတ်ကုထုံးပညာရှင်များသည် စိတ်ကုထုံးပုံစံ တစ်ခု သို့မဟုတ် အများအပြား (psychodynamic၊ systemic၊ humanistic၊ အသိအမြင်နှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ…) တွင် လေ့ကျင့်သင်ကြားထားသော ကျွမ်းကျင်သူများ ဖြစ်ပါသည်။ ကာကွယ်ထားသော ဘွဲ့အမည်နှင့် လိုအပ်ချက်များသည် နိုင်ငံအလိုက် ကွဲပြားပြီး ပရိုဖိုင်များတွင် ကျွမ်းကျင်သူတစ်ဦးချင်း၏ သင်တန်းနှင့် မှတ်ပုံတင်မှုကို ပြသထားပါသည်။
မြန်မာတွင် စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု ရယူခြင်း
ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးစနစ် · ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်သူ့ဆေးရုံများ
စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုကို အဓိကအားဖြင့် စိတ်ကျန်းမာရေးဆေးရုံ နှစ်ရုံ (ရန်ကုန်နှင့် မန္တလေး)၊ အထွေထွေဆေးရုံများရှိ စိတ်ကျန်းမာရေးဆောင်များနှင့် ပြင်ပလူနာဌာန အနည်းငယ်မှ ပေးအပ်ပါသည်။ စနစ်သည် ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု အလွန်မြင့်မားပြီး အခြေခံကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုနှင့် ပေါင်းစပ်မှု အလွန်နည်းပါးကာ ရပ်ရွာအခြေပြု ချဉ်းကပ်မှု မရှိပါ။
ကျွမ်းကျင်သူတစ်ဦး လိုင်စင်ရှိမရှိ စစ်ဆေးနည်း
- Myanmar Medical Council. ဆရာဝန်အားလုံးသည် မြန်မာနိုင်ငံဆေးကောင်စီ (Myanmar Medical Council) တွင် မှတ်ပုံတင်ထားပြီး ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင် ရှိရပါမည်။ အပြည့်အဝ မှတ်ပုံတင်ထားသော ဆရာဝန်များသည် အထူးကုလိုင်စင် လျှောက်ထားနိုင်ပါသည်။ ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင်နှင့် အထူးကုလိုင်စင်ကို တောင်းဆိုကြည့်ရှုပါ။
မြန်မာတွင် အရေးပေါ်အကူအညီ
သင့်အသက် သို့မဟုတ် အခြားသူတစ်ဦး၏ အသက် အန္တရာယ်ရှိနေပါက အရေးပေါ်ဖုန်းနံပါတ်ကို ယခုပင် ခေါ်ဆိုပါ။ အောက်ပါဝန်ဆောင်မှုများသည် အချိန်မရွေး ကူညီပေးနိုင်ပါသည်-
- 192 · Ambulance
အချက်အလက်များကို 2026 ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးထားပါသည် · ရင်းမြစ်များ: who.int, en.wikipedia.org, myanmarmedicalcouncil.org.mm
သတိပြုရမည့် လက္ခဏာများ
ကြောက်စရာကောင်းသော သို့မဟုတ် လွှမ်းမိုးခံရလောက်သော ဖြစ်ရပ်တစ်ခုပြီးနောက် ခဏတာ တုန်လှုပ်နေခြင်းမှာ ပုံမှန်ဖြစ်ပါသည်။ ရက်သတ္တပတ်များစွာ ကြာပြီးနောက်တွင်ပင် မလိုလားဘဲ ပြန်ပေါ်လာသော အမှတ်တရများ သို့မဟုတ် အိပ်မက်ဆိုးများ ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါက၊ အမြဲ သတိကြီးစွာ ထားနေရသလို ခံစားရပါက၊ လွယ်လွယ်နှင့် လန့်ပါက၊ ဖြစ်ခဲ့သည်ကို သတိရစေသည့် မည်သည့်အရာကိုမဆို ရှောင်ရှားပါက၊ ထုံထိုင်းသလို သို့မဟုတ် ကင်းကွာသလို ခံစားရပါက သို့မဟုတ် သင့်အိပ်စက်မှု၊ ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် အလုပ်ကို ထိခိုက်နေသည်ကို သတိပြုမိပါက အကူအညီ ရှာသင့်ပါသည်။ စိတ်ဒဏ်ရာသည် ငယ်စဉ်က ထပ်ခါထပ်ခါ ကြုံခဲ့ရသော အတွေ့အကြုံများမှလည်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။
အထောက်အကူဖြစ်စေသည့်အရာ- ကုသမှုများနှင့် ကျွမ်းကျင်သူများ
စိတ်ဒဏ်ရာကို အာရုံစိုက်သော ကုထုံးများတွင် ခိုင်မာသော အထောက်အထား ရှိပြီး အထူးသဖြင့် စိတ်ဒဏ်ရာကို အာရုံစိုက်သော သိမြင်မှုနှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ ကုထုံး (TF-CBT)၊ သိမြင်မှု လုပ်ငန်းစဉ် ကုထုံး၊ ကြာရှည်ထိတွေ့စေခြင်း ကုထုံးနှင့် EMDR တို့ ဖြစ်ပါသည်။ စိတ်ဒဏ်ရာဆိုင်ရာ သီးခြား သင်တန်းရရှိထားသော စိတ်ပညာရှင်များ၊ ကုသရေးစိတ်ပညာရှင်များနှင့် စိတ်ကုထုံးပညာရှင်များသည် အဓိက ကျွမ်းကျင်သူများ ဖြစ်ပါသည်။ ရှုပ်ထွေးသော စိတ်ဒဏ်ရာအတွက် ကုထုံးကို လုံခြုံမှုနှင့် စိတ်ခံစားမှု ထိန်းချုပ်နိုင်မှု တည်ဆောက်ခြင်းဖြင့် စတင်လေ့ ရှိပါသည်။ အိပ်စက်မှု ပြဿနာများ သို့မဟုတ် ပြင်းထန်သော စိတ်ပူပန်မှုကဲ့သို့သော လက္ခဏာများအတွက် ဆေးဝါးက အထောက်အကူ ဖြစ်နိုင်မနိုင်ကို စိတ်ကျန်းမာရေးဆရာဝန်က အကဲဖြတ်နိုင်ပါသည်။
အရေးပေါ်အကူအညီ ဘယ်အချိန် ရှာသင့်သလဲ
သင် ယခု အန္တရာယ်ရှိနေပါက သို့မဟုတ် သင့်ကို ထိခိုက်စေခဲ့သူက ခြိမ်းခြောက်မှုအဖြစ် ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါက သင့်ဒေသရှိ အရေးပေါ်ဝန်ဆောင်မှုများကို ဆက်သွယ်ပါ။ မိမိအသက်ကို အဆုံးသတ်လိုသော သို့မဟုတ် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ထိခိုက်စေလိုသော အတွေးများ ရှိပါက သို့မဟုတ် လက်တွေ့ဘဝနှင့် လုံးဝ ကင်းကွာသွားသလို ခံစားရပါကလည်း အရေးပေါ်အကူအညီ ရယူပါ။ ကိုယ်ထိလက်ရောက် သို့မဟုတ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ တိုက်ခိုက်ခံရပြီးနောက် မြင်သာသော ဒဏ်ရာ မရှိလျှင်ပင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စောင့်ရှောက်မှု အရေးကြီးပါသည်။
ယခုအတောအတွင်း သင်လုပ်နိုင်သည်များ
ကိုယ့်ကိုယ်ကို စိတ်ရှည်ပါ- သင့်တုံ့ပြန်မှုများသည် ပုံမှန်မဟုတ်သော အရာတစ်ခုအပေါ် တုံ့ပြန်မှုများ ဖြစ်ပါသည်။ ရိုးရှင်းသော နေ့စဉ်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်များ၊ အိပ်စက်ခြင်းနှင့် အစားအစာကို ထိန်းထားရန် ကြိုးစားပြီး သင့်ကို လုံခြုံမှု ခံစားရစေသော လူများနှင့် အချိန်ဖြုန်းပါ။ အမှတ်တရများ ဝင်ရောက်လာသောအခါ သင့်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် မြင်ရ၊ ကြားရသည်များကို သတိပြုခြင်းကဲ့သို့ ပစ္စုပ္ပန်သို့ ပြန်လည်တည်ငြိမ်စေသည့် နည်းလမ်းများက အထောက်အကူ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ခံစားချက်များကို ထုံစေရန် အရက် သို့မဟုတ် မူးယစ်ဆေးဝါးများ အသုံးမပြုပါနှင့်၊ သင့်အဖြစ်အပျက်ကို မည်သည့်အချိန်တွင်၊ မည်သူ့ကို မျှဝေမည်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်ပါ။
စိတ်ကုထုံးပညာရှင် က ဘာတွေ လုပ်ပေးသလဲ
စိတ်ကုထုံးပညာရှင်သည် စနစ်တကျ ကုထုံးဆက်ဆံရေးမှတစ်ဆင့် လူများ၏ စိတ်ခံစားမှု၊ ဆက်ဆံရေးနှင့် အပြုအမူ ပုံစံများကို နားလည်ပြီး ပြောင်းလဲနိုင်ရန် ကူညီပါသည်။ ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းကို သိမြင်မှုနှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ၊ စိတ်ဒိုင်းနမစ်၊ စနစ်ဆိုင်ရာ၊ လူသားဝါဒဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် ပေါင်းစပ်ကုထုံးကဲ့သို့သော ပုံစံတစ်ခု သို့မဟုတ် တစ်ခုထက်ပိုဖြင့် ပုံဖော်ပါသည်။ တစ်ဦးချင်း၊ စုံတွဲများ၊ မိသားစုများ သို့မဟုတ် အုပ်စုများနှင့် ပုံမှန်ဆွေးနွေးမှုများဖြင့် တွေ့ဆုံလေ့ရှိပြီး ဆွေးနွေးမှုပြင်ပတွင် မှတ်တမ်းရေးခြင်း၊ ပြင်ဆင်ခြင်းနှင့် ကိုယ်ပိုင် ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု ရယူခြင်းတို့ဖြင့် အချိန်ကုန်ပါသည်။
စိတ်ကုထုံးပညာရှင် ထံ ဘယ်အချိန်မှာ ပြသသင့်သလဲ
စိတ်ကုထုံးသည် ထပ်ခါထပ်ခါ ဖြစ်တတ်သော အခက်အခဲများကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ဖြေရှင်းလိုသူများအတွက် သင့်လျော်ပါသည်- စိတ်ပူပန်မှု၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၊ ဆက်ဆံရေးပုံစံများ၊ မိမိကိုယ်ကိုတန်ဖိုးထားမှု၊ အတိတ်အတွေ့အကြုံများ၏ အကျိုးသက်ရောက်မှု သို့မဟုတ် ဘဝ၏ ကြီးမားသော အပြောင်းအလဲများ ဖြစ်ပါသည်။ ရှင်းလင်းသော ရောဂါအမည် မရှိဘဲ ပိတ်မိနေသလို ခံစားရသောအခါတွင်လည်း အထောက်အကူ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ တရားဝင် ရောဂါအမည်သတ်မှတ်ခြင်း၊ သီးခြား စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အကဲဖြတ်မှု သို့မဟုတ် ဆေးဝါး လိုအပ်ပါက ကုသရေးစိတ်ပညာရှင် သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေးဆရာဝန်ကို ပါဝင်စေရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။
ရွေးချယ်နည်း
ရွေးချယ်ရာတွင် လိုင်စင်နှင့် သင်တန်း၊ ၎င်းတို့အသုံးပြုသော ကုသနည်းနှင့် သင်လိုအပ်သည့်ကိစ္စတွင် အတွေ့အကြုံရှိမရှိကို စစ်ဆေးပါ။ ဘာသာစကား၊ စျေးနှုန်း၊ တည်နေရာ သို့မဟုတ် အွန်လိုင်းတွေ့ဆုံမှုနှင့် အားလပ်ချိန်ကဲ့သို့ လက်တွေ့ကျသော အချက်များကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါ။ ကျွမ်းကျင်သူနှင့် ဆက်ဆံရေးသည် အလွန်အရေးကြီးပါသည်၊ တွေ့ဆုံမှုအနည်းငယ်အပြီး မသင့်တော်ဟု ခံစားရပါက ပြောင်းလဲခြင်းသည် ပုံမှန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။
မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ
မြန်မာရှိ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးစနစ်သည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စောင့်ရှောက်မှုကို အကျုံးဝင်ပါသလား။
စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုကို အဓိကအားဖြင့် စိတ်ကျန်းမာရေးဆေးရုံ နှစ်ရုံ (ရန်ကုန်နှင့် မန္တလေး)၊ အထွေထွေဆေးရုံများရှိ စိတ်ကျန်းမာရေးဆောင်များနှင့် ပြင်ပလူနာဌာန အနည်းငယ်မှ ပေးအပ်ပါသည်။ စနစ်သည် ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု အလွန်မြင့်မားပြီး အခြေခံကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုနှင့် ပေါင်းစပ်မှု အလွန်နည်းပါးကာ ရပ်ရွာအခြေပြု ချဉ်းကပ်မှု မရှိပါ။
မြန်မာတွင် စိတ်ကုထုံးပညာရှင် တစ်ဦး လိုင်စင်ရှိမရှိ မည်သို့စစ်ဆေးနိုင်ပါသနည်း။
Myanmar Medical Council: ဆရာဝန်အားလုံးသည် မြန်မာနိုင်ငံဆေးကောင်စီ (Myanmar Medical Council) တွင် မှတ်ပုံတင်ထားပြီး ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင် ရှိရပါမည်။ အပြည့်အဝ မှတ်ပုံတင်ထားသော ဆရာဝန်များသည် အထူးကုလိုင်စင် လျှောက်ထားနိုင်ပါသည်။ ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင်နှင့် အထူးကုလိုင်စင်ကို တောင်းဆိုကြည့်ရှုပါ။