თემის შესახებ: ემოციური დამოკიდებულება
ემოციური დამოკიდებულება ვლინდება მიტოვების ინტენსიური შიშით, მუდმივი მოწონების საჭიროებით ან ზიანის მომტან ურთიერთობებში დარჩენით. თერაპია მუშაობს თვითშეფასებაზე, საზღვრებსა და წინა ურთიერთობებში ნასწავლ ნიმუშებზე.
ფსიქოლოგები აფასებენ და მკურნალობენ ემოციურ, ქცევით და ურთიერთობის სირთულეებს ფსიქოლოგიური თერაპიის მეშვეობით. ისინი მედიკამენტებს არ ნიშნავენ. ბევრ ქვეყანაში კლინიკური პრაქტიკისთვის საჭიროა სპეციალური კვალიფიკაცია და რეგისტრაცია სალიცენზიო ორგანოში, რასაც Therapy247 ამოწმებს.
ფსიქიკური ჯანმრთელობის დახმარების მიღება — საქართველო
სახელმწიფო ჯანდაცვის სისტემა · ფსიქიკური ჯანმრთელობის სახელმწიფო პროგრამა (საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო)
სპეციალიზებული ფსიქიატრიული დახმარება ფინანსდება ცალკე, ფსიქიკური ჯანმრთელობის სახელმწიფო პროგრამით, ხოლო საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამა ძირითადად პირველად ჯანდაცვას ფარავს და ფსიქიკურ ჯანმრთელობას შეზღუდულად მოიცავს. ამბულატორიული, მწვავე და ხანგრძლივი სტაციონარული ფსიქიატრიული დახმარება საქართველოს მოქალაქეებისთვის უფასოა, თუმცა ალკოჰოლთან დაკავშირებულ დახმარებაზე მნიშვნელოვანი თანაგადახდაა, ხოლო ზოგიერთი გავრცელებული მდგომარეობა, მაგალითად შფოთვითი აშლილობები და ობსესიურ-კომპულსიური აშლილობა (OCD), დაფარული არ ყოფილა. სათემო სერვისებს შორისაა სათემო ამბულატორიები, მობილური გუნდები და კრიზისული ინტერვენციის ცენტრები; ფსიქოლოგები ცოტაა და ფსიქოლოგიური თერაპია პრაქტიკაში შეზღუდულია.
როგორ შევამოწმოთ, აქვს თუ არა სპეციალისტს ლიცენზია
- State certification under the Law of Georgia on Medical Practice (Ministry of Health). დამოუკიდებელი საქმიანობისთვის ექიმს სჭირდება თავის სპეციალობაში დამოუკიდებელი სამედიცინო საქმიანობის სახელმწიფო სერტიფიკატი, ხოლო სერტიფიკატის მფლობელები აღრიცხულნი არიან სახელმწიფო სასერტიფიკაციო რეესტრში. „ფსიქიატრიული დახმარების შესახებ“ კანონის თანახმად, ფსიქიკური აშლილობის დიაგნოზის დასმა მხოლოდ შესაბამისი სერტიფიკატის მქონე ექიმს შეუძლია.
გადაუდებელი დახმარება — საქართველო
თუ თქვენი ან სხვა ადამიანის სიცოცხლე საფრთხეშია, ახლავე დარეკეთ გადაუდებელი დახმარების ნომერზე. ეს სამსახურები დაგეხმარებათ ნებისმიერ დროს:
- 112 · Emergency
ინფორმაცია გადამოწმებულია 2026 წლის ნოემბერში · წყაროები: pmc.ncbi.nlm.nih.gov, pmc.ncbi.nlm.nih.gov, matsne.gov.ge, matsne.gov.ge
ნიშნები, რომლებსაც ყურადღება უნდა მიაქციოთ
სიახლოვის სურვილი ადამიანურია. ეს შეიძლება ემოციური დამოკიდებულება იყოს, როცა თქვენი კეთილდღეობა თითქმის მთლიანად ერთ ადამიანზეა დამოკიდებული, მისი დაკარგვის ფიქრზე ძლიერ შფოთვას გრძნობთ, მუდმივად დარწმუნებას ეძებთ, ურთიერთობის შესანარჩუნებლად უარს ამბობთ საკუთარ საჭიროებებზე, მეგობრებსა თუ ინტერესებზე, ან რჩებით ურთიერთობებში, რომლებიც გტკენთ, რადგან მარტო ყოფნა აუტანლად გეჩვენებათ. ეს შეიძლება მოხდეს პარტნიორთან, ოჯახთან ან მეგობრებთან.
რა შეიძლება დაგეხმაროთ: მკურნალობა და სპეციალისტები
ფსიქოლოგებსა და ფსიქოთერაპევტებს შეუძლიათ დაგეხმარონ იმის გაგებაში, საიდან მოდის ეს პატერნები, და საკუთარი თავის უფრო მყარი განცდის ჩამოყალიბებაში. ხშირად იყენებენ კოგნიტურ-ბიჰევიორულ თერაპიას (CBT), სქემა-თერაპიას, მიჯაჭვულობაზე ორიენტირებულ და ფსიქოდინამიკურ მიდგომებს, ასევე მუშაობენ თვითშეფასებაზე, ასერტიულობასა და საზღვრებზე. თუ ურთიერთობა კონტროლს ან ძალადობას მოიცავს, სპეციალიზებული მხარდაჭერის სამსახურებიც დაგეხმარებათ.
როდის არის საჭირო სასწრაფო დახმარება
თუ ხართ ურთიერთობაში, სადაც გემუქრებიან, გაკონტროლებენ, ზიანს გაყენებენ ან გეშინიათ, და უშუალო საფრთხეში ხართ, დაუკავშირდით ადგილობრივ გადაუდებელი დახმარების სამსახურს. ოჯახში ძალადობის საკითხებზე სპეციალიზებულ სამსახურებს შეუძლიათ დაგეხმარონ უსაფრთხოების დაგეგმვაში. სასწრაფო დახმარება მოიძიეთ ასევე, თუ ვინმეს დაკარგვის შიში ან დაშორება საკუთარი თავისთვის ზიანის მიყენების ან სიცოცხლის დასრულების აზრებს იწვევს.
რისი გაკეთება შეგიძლიათ მანამდე
შეეცადეთ აღადგინოთ თქვენი ცხოვრების ის სფეროები, რომლებიც ერთ ადამიანზე არ არის დამოკიდებული: მეგობრობა, ჰობი, მარტო გატარებული დრო და პირადი მიზნები. შეამჩნიეთ, როდის ეძებთ დარწმუნებას, და ივარჯიშეთ მცირედი გაურკვევლობის ატანაში. საკუთარ გრძნობებზე წერა შეიძლება დაგეხმაროთ პატერნების ამოცნობაში. დაეყრდენით ადამიანებს, რომლებიც პატივს გცემენ, და მოიძიეთ სანდო ინფორმაცია ჯანსაღი ურთიერთობებისა და კონტროლის გამაფრთხილებელი ნიშნების შესახებ.
რას აკეთებს ფსიქოლოგი?
ფსიქოლოგი სამუშაო დღის დიდ ნაწილს ადამიანებთან საუბარში ატარებს იმაზე, რაც მათ აწუხებს, და ეხმარება მათ ამის შეცვლაში. ეს მოიცავს სირთულის შეფასებას, მიზნებზე შეთანხმებას და სტრუქტურირებული ფსიქოლოგიური ტექნიკების გამოყენებას სეანსებზე ზრდასრულებთან, მოზარდებთან, ბავშვებთან, წყვილებთან ან ოჯახებთან. სეანსებს შორის ის ამზადებს მასალებს, აკეთებს ჩანაწერებს და ზოგჯერ თანამშრომლობს ექიმებთან, სკოლებთან ან სხვა სპეციალისტებთან — ყოველთვის თქვენი თანხმობით.
როდის არის საჭირო ფსიქოლოგი?
ფსიქოლოგთან მიმართვას აზრი აქვს, როცა შფოთვა, დაქვეითებული განწყობა, სტრესი, ურთიერთობის პრობლემები, დანაკარგი ან რთული ცვლილება იწყებს გავლენას თქვენს ძილზე, სამსახურზე ან ურთიერთობებზე, ან როცა უბრალოდ გსურთ საკუთარი თავის უკეთ გაგება. თუ სიმპტომები ძალიან მძიმეა, შესაძლოა მედიკამენტი დაგჭირდეთ, ან არსებობს სამედიცინო მიზეზის ნიშნები, საჭიროა ფსიქიატრის ან თქვენი ექიმის ჩართვაც.
როგორ ავირჩიოთ
არჩევისას შეამოწმეთ ლიცენზია და მომზადება, გამოყენებული მიდგომა და აქვს თუ არა სპეციალისტს გამოცდილება იმაში, რაც გჭირდებათ. გაითვალისწინეთ პრაქტიკული ასპექტებიც: ენა, ფასი, მდებარეობა ან ონლაინ სეანსები და ხელმისაწვდომობა. სპეციალისტთან ურთიერთობას დიდი მნიშვნელობა აქვს; თუ რამდენიმე სეანსის შემდეგ თავს კომფორტულად არ გრძნობთ, სპეციალისტის შეცვლა სრულიად ნორმალურია.
ხშირად დასმული კითხვები
ფარავს თუ არა სახელმწიფო ჯანდაცვის სისტემა ფსიქოლოგიურ დახმარებას ქვეყანაში: საქართველო?
სპეციალიზებული ფსიქიატრიული დახმარება ფინანსდება ცალკე, ფსიქიკური ჯანმრთელობის სახელმწიფო პროგრამით, ხოლო საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამა ძირითადად პირველად ჯანდაცვას ფარავს და ფსიქიკურ ჯანმრთელობას შეზღუდულად მოიცავს. ამბულატორიული, მწვავე და ხანგრძლივი სტაციონარული ფსიქიატრიული დახმარება საქართველოს მოქალაქეებისთვის უფასოა, თუმცა ალკოჰოლთან დაკავშირებულ დახმარებაზე მნიშვნელოვანი თანაგადახდაა, ხოლო ზოგიერთი გავრცელებული მდგომარეობა, მაგალითად შფოთვითი აშლილობები და ობსესიურ-კომპულსიური აშლილობა (OCD), დაფარული არ ყოფილა. სათემო სერვისებს შორისაა სათემო ამბულატორიები, მობილური გუნდები და კრიზისული ინტერვენციის ცენტრები; ფსიქოლოგები ცოტაა და ფსიქოლოგიური თერაპია პრაქტიკაში შეზღუდულია.
როგორ შევამოწმო, აქვს თუ არა სპეციალისტს (ფსიქოლოგი) ლიცენზია ქვეყანაში: საქართველო?
State certification under the Law of Georgia on Medical Practice (Ministry of Health): დამოუკიდებელი საქმიანობისთვის ექიმს სჭირდება თავის სპეციალობაში დამოუკიდებელი სამედიცინო საქმიანობის სახელმწიფო სერტიფიკატი, ხოლო სერტიფიკატის მფლობელები აღრიცხულნი არიან სახელმწიფო სასერტიფიკაციო რეესტრში. „ფსიქიატრიული დახმარების შესახებ“ კანონის თანახმად, ფსიქიკური აშლილობის დიაგნოზის დასმა მხოლოდ შესაბამისი სერტიფიკატის მქონე ექიმს შეუძლია.